»حدیث روز:
 
هویت شیعی در اربعین حسینی

هویت شیعی در اربعین حسینی

 در ادیان و مذاهب مختلف جهت وحدت و همبستگی میان پیروان خود روزی از سال را معین می کنند و پیروان خود را ملزوم می کنند که در چنین اجتماعی شرکت کنند ولی چنین اجتماعی در میان شیعه وجود نداشت و به فرموده مقام معظم رهبری خلا وجود اجتماعی عظیم و بین المللی در میان شیعیان را حضور میلیونی در ایام اربعین پر می کند. اربعین نماد تبلور وحدت و بیعت با امام است که نمودی جهانی خواهد داشت و اوج تشیع حقیقی و اسلام ناب محمدی در آن دیده می شود . تاریخ را با بزنگاه‌های سرنوشت‌ساز آن می‌شناسند. عاشورای سال ۶۱ هجری، یکی از آن بزنگاه‌ها است که مسیر تاریخ و سرنوشت جامعه مسلمین را تغییر داد.

خون سیدالشهداء(ع)، حیاتی دوباره به کالبد امت اسلامی بخشید. انقلاب اسلامی ایران  هم یکی از آن بزنگاه‌های سرنوشت‌ساز است که کل حوادث و رخدادهای چهار دهه‌ی اخیر را تحت تأثیر خود قرار داده است. «پیاده‌روی اربعین» هم یکی دیگر از آن بزنگاه‌های تاریخ در عصر و سال‌های اخیر است. «آن را بزرگ‌ترین گردهمایی عالم به حساب آوردند .

اما در این بین سوالات و شبهاتی مطرح است که با تفکر و تامل پیرامونشان می توان هم فلسفه ی اربعین را بهتر درک کرد و هم در زمان رویارویی با افراد معاند که به این مقوله حمله می کنند ایستادگی داشت و در صورت امکان آنان را به صراط الحسین دعوت نمود . لذا در این مجال به دو سوال کلی که بسیاری پرسشهای دیگر را در خود می گنجاند پاسخ داده می شود . ابتدا آنکه « چرا از میان اهل بیت عصمت و طهارت، فقط برای اباعبدالله الحسین (ع) مراسم اربعین می‌گیرند؟ » و دوم آنکه « برای چه باید با پای پیاده به زیارت رفت ،آیا این کار در این زمان که وسایل نقلیه هست، وقت تلف کردن نیست؟ »

در پاسخ به سوال اول باید گفت :  زنده‌داشت نام و یاد امام حسین (ع) به سفارش همه معصومین بوده است، چون انقلاب و قیام امام حسین (ع) در مقابل امویان و دستگاه جور یزید، راه اصلاحی و صراط مستقیمی بود که راه درست را از نادرست نمایان کرد. از این روی پیامبر (ص) و همه ائمه و پیشوایان برای زنده نگه داشتن یاد ایشان توصیه‌های بسیاری کردند تا عزاداری امام حسین (ع) برای همیشه به درستی و کامل اقامه شود.
برای نمونه، امام حسن عسکری (ع) زیارت اربعین را یکی از علائم و نمادهای شیعه می‌داند. از این‌رو شیعه در این روز هر جا که باشد، زیارت اربعین را می‌خواند تا راه سرخ امامت برای همیشه زنده باشد. ویژگی‌ها و معنویتی که در عزاداری امام حسین (ع) هست و تأکیداتی که در روایات نسبت به این مطلب وجود دارد، برای هیچ یک از معصومین نیست. همچنین همه ائمه برای امام حسین (ع) عزاداری کرده‌اند، از این روی عزاداری روزهای سوم و هفتم و اربعین و در ایام دیگر روزهای محرم و صفر و اساسا در هر مناسبتی روضه و ذکر مصائب اهل بیت امام حسین (ع) و وقایع روز عاشورا سفارش شده است. بنابراین مردم برای درگذشتگان خود مجلس عزا به پا می‌دارند اما در این مجالس نیز روضه امام حسین (ع) خوانده می‌شود، ضمن اینکه تعظیم نام امام حسین (ع) در حقیقت تکریم همه ائمه و خوبان و خوبی‌هاست. مضاف بر سفارش معصومین، در کتب عهد عتیق نیز پیامبرانی به مصیبت امام حسین (ع) اشاره و تاکیید داشته اند مانند حضرت ابراهیم (ع) ، حضرت ذکریا (ع) و حضرت یحیی (ع) و . . . علاوه بر آن منحصر به فرد بودن مصیبت امام حسین (ع) است که آن را از دیگر مصایب ائمه جدا میکند . طبق روایات اربعین حسینی در ردیف نمازهای واجب و مستحب قرار گرفته است. بنابراین همان گونه که نماز، ستون دین و شریعت است، زیارت اربعین و حادثه کربلا نیز ستون ولایت است ، امّا مهم آن است که دریابیم نماز و زیارت اربعین انسان را چگونه متدین می کند. بر اساس فرموده رسول خدا(ص) عصاره رسالت نبوی(ص) قرآن و عترت است؛ «إنی تارک فیکم الثقلین… کتاب الله و… عترتی أهل بیتی». عصاره کتاب الهی که دین خداست، ستونی دارد که نماز است و عصاره عترت نیز ستونش زیارت اربعین است .

و اما در پاسخ به بخش آغازین پرسش دوم ، پیاده روی برای أباعبدالله (ع)، خود موضوعیت دارد و از شعائر الهی به حساب می آید و بزرگترین ابراز انزجار نسبت به ظالمان و فریاد عدالت دوستی و ارزش گرایی است که به راحتی برای انسان بی غرض، حقانیت مکتب تشیع اثبات می گردد. روایات متعددی درباره پیاده رفتن (ماشیاً) به زیارت امام حسین(ع) وجود دارد و جالب آنکه این رسم از همان بدو وقوع واقعه عاشورا مرسوم شده که زیارت جابر و عطیه کوفی و بعد کاروان اسراء با حضور امام سجاد و حضرت زینب، شاهدی است بر این مدعا. بنابراین، بزرگداشت پیاده روی اربعین، هم توسط امام معصوم (امام سجاد)، تقریر شده است و هم به نوعی به عنوان شعائر الهی در میان شیعه و اصحاب معصومین (جابر بن عبدالله انصاری و عطیه)، مرسوم می باشد همچنان که سیره علماء و فقهای شیعه بر این امر، تاکنون و در طی قرن‌ها بر این مساله، مستمر بوده است. چنان که در آداب تعلیمی امام صادق به شیعیان، زیارت روز اربعین، سفارش شده است . و در پاسخ بخش ثانوی باید اشاره کرد که در آیات مرتبط با جهاد قرآن کریم پروردگار عالم مي‌فرمايد: در مسير جهاد با دشمن گرسنگي و تشنگي و سختي است، ولي پروردگار عالم مي‌فرمايد: من در مقابل تحمل اين همه مشكلات، پاداش عظيم مي‌دهم. در روايتي پيامبر اكرم مي‌‌فرمايد: قَوْلِ النَّبِيِّ: أَفْضَلُ الْأَعْمَالِ أَحْمَزُهَا؛ برترين عمل‌ها سخت‌‌ترين آنها است. وقتی انسان در مسیر کربلا ابا عبد الله الحسین (ع) پاهایش خسته می شود و خستگی را عمیقا با جسم خودش احساس می کند ارتباط روحی اش هم با ابا عبد الحسین(ع) بیشتر می شود. پیاده روی اربعین ذکات اعمالمان، برای صلاة عشقبازی با امام حسین (ع) و به طریق اولی با امام زمان (عج) است . در مسیر این پیاده روی جلوه ای از جهان آخر الزمانی را می بینیم که همه نسبت به هم رئوف و مهربانند، هزاران هزار سفره های غذا برای فقرا و نیازمندان و زائران چیده می شود و بسیاری از نیازها و حوائج مردم در این راه و از این راه، تأمین می گردد و هیچ منت و یا چشمداشتی وجود ندارد و بخشش ، گذشت و ایثار در حد اعلایش مفاهیمی است که  فقط در مسیر پیاده روی دیده می شود نه در زیارت روز اربعین در کربلای معلا، که در واقع احادیثی چون ، کل خطوه بحجه: هر گامی که برداشته شود، حجّی برای انسان نوشته می شود.» و یا «فی کل خطوه الف حسنه: در هر گامی، هزار حسنه نهفته است.» و مانند این مهر تاییدی بر این منظور است .

کلام آخر : پیوند نهضت امام حسین با نهضت امام زمان (عج) به سبب زیارت اربعین، چنان است که امام عصر، هنگام ظهور و قیام، خویشتن را با امام حسین (ع)، معرفی می کند. گویی امام حسین(ع) جهانی است و همگان وی را می شناسند. و پیاده رویی بیست و چند میلیونی شیعیان در روز اربعین، به عنوان بزرگترین اجتماع بشریت در عصر معاصر، گویای چنین واقعیتی است. چنان که (وقتی) امام زمان (عج) که ظهور فرمود، پنج ندا می‌کند به اهل عالم، از جمله: اَلا یا اَهلَ العالَم اِنَّ جَدِی الحُسَین قَتَلُوهُ عَطشاناً، اَلا یا اَهلَ العالَم اِنَّ جَدِی الحُسَین سحقوه عدوانا.

آیت ‌الله محمدتقی بهجت رحمت الله علیه در این باره چنین می‌فرمایند:

… امام زمان خودش را به واسطه امام حسین (ع) به همه عالم معرفی می‌کنند … بنابراین در آن زمان باید همه مردم عالم، حسین (ع) را شناخته باشند… اما الان هنوز همه مردم عالم، حسین (ع) را نمی‌شناسند و این تقصیر ماست، چون ما برای سیدالشهدا طوری فریاد نزدیم که همه عالم صدای ما را بشنود، پیاده‌روی اربعین بهترین فرصت برای معرفی امام حسین (ع) به عالم است.

(ر. ک: محمدحسین رخشاد، در محضر بهجت )

این مشی پیاده روی اربعین، نوعی اعلام آمادگی جانفشانی در راه امام حسین (ع) است چه جانی و مالی، چه قدمی و چه قلمی؛ به عبارت دیگر، آن‌هایی که در این ایام به زائران حسینی خدمت کنند و از جان و مالشان بذل می‌کنند به نوعی آمادگی دارند اگر امام حسین (ع) به این دنیا آمده و نیاز به کمک داشتند جانی و مالی ایشان را یاری کنند همان طور که منتظر ظهور فرزند ایشان و یاری آن حضرت هستند .

پیام اربعین، پیام پیروزی حق بر باطل و آغاز شکل جدیدی از نبرد فرهنگی با طاغوت‌های زمانه است. و مختص زمان خاصی نیست و این است راز معرفی امام زمان در عصر ظهور

محقق و گردآورنده عباس تراب پور
کار گروه فرهنگی بیعت حسینی مازندران


نظر بدهید!!!

نظر شما برای “هویت شیعی در اربعین حسینی”

قالب وردپرس